Chúng ta chưa hề biết đến khái niệm “hiệu quả - giá thành” (cost – effectiveness) và chưa hề quan tâm đến giá thành của sản phẩm đào tạo, cũng như chưa có thống kê số lượng học sinh - sinh viên tốt nghiệp các hệ đào tạo hàng năm và tỷ lệ có việc làm.
Do vậy, không thể tính toán được hiệu quả trong của quá trình đào tạo cũng như hiệu quả kinh tế mà hệ thống đào tạo mang lại cho xã hội, cho đất nước.
Trong điều kiện hiện nay, hiệu quả trong chỉ có thể đánh giá theo hiệu suất đào tạo: tỷ lệ giữa học sinh tốt nghiệp/học sinh được trúng tuyển vào học. Và hiệu quả ngoài chỉ có thể tính theo một số chỉ số gián tiếp như: tỷ lệ HS-SV tốt nghiệp có việc làm và tỷ lệ có việc làm đúng trình độ và ngành nghề được đào tạo.
Theo số liệu của Bộ GD-ĐT, tỷ lệ học sinh tốt nghiệp các khóa đào tạo khoảng 85%. Còn theo đánh giá của Tổng cục Dạy nghề, tỷ lệ học sinh tốt nghiệp đạt khoảng 90%. Tuy nhiên, nhiều tài liệu cho thấy các số liệu này thực tế còn thấp hơn rất nhiều.
Phân tích nguyên nhân của tình trạng trên cho thấy: hệ thống giáo dục đào tạo nói chung còn nặng tư duy bao cấp, chưa thực sự quan tâm đến giá thành và hiệu quả trong đào tạo; hệ thống đào tạo chưa thiết lập được mối quan hệ mật thiết với sản xuất, cũng như chưa có được hệ thống thông tin về thị trường lao động trong phạm vi cả nước, làm cho đào tạo trở nên kém hiệu quả; phần lớn chương trình đào tạo lại lạc hậu không còn đáp ứng được yêu cầu của sản xuất luôn được phát triển và đổi mới trong quá trình hội nhập quốc tế.
Chính vì vậy, hệ thống GD-ĐT đã và đang gây ra những lãng phí lớn cho Nhà nước, cho xã hội và cho người học cần được nhanh chóng khắc phục.
Đây là một thách thức to lớn để GDNN nước ta có thể tồn tại và phát triển trong tương lai, khi chúng ta thực sự đi vào cơ chế thị trường và hội nhập quốc tế.
GS-TSKH NGUYỄN MINH ĐƯỜNG
0 comments:
Post a Comment